|
سرطان سرطان بیماری است که به وسیلۀ رشد کنترل نشدۀ سلول های نئوپلاستیک نابه هنجار مشخص می شود 1 - موتاسیون های ژنتیکی و اکتسابی مانند دود سیگار و الکل 2 - محل نادرست کروموزوم ها 3 - بروز فاکتورهایی چون انکوژن ، گیرنده های فاکتور رشد 4 - استفاده از داروهای سرکوب گر ایمنی یا بروز بیماری های سرکوب کننده ایمنی به دلیل کاهش سلول های Natural Killer که مستقیما بر روی سلول های سرطانی اثر میکند برای تیدیل سلول طبیعی به یک سلول سرطانی حداقل 3 تا 6 موتاسیون سوماتیک لازم است.
تظاهرات بالینی :
1
- تودۀ قابل لمس
2
- تغییر در رنگ سطحی
3
- برجستگی گره های لنفادی
4
- تغییر در عملکرد دارگان ها. اساس درمان در سرطان شامل جراحی ، اشعه
درمانی ، شیمی درمانی ، و داروهای اندوکرینی و احتمالا پیوند مغز استخوان می
باشد. بیماران درمان شده یا رادیاسیون : 1 - مووزیت 2 - زروستومیا 3 - از بین رفتن حس چشایی 4 - ترسیموس 5 - عفونت های ثانویه ( ویروسی – باکتریایی و قارچی ) 6 - حساسیت دندان ها 7 - استئونکروز 8 - پوسیدگی سرویکال.
پیشگیری از مشکلات :
1 - دندان های غیر قابل ترمیم کشیده شوند
2 - دندان های مبتلا به پریودنتیت شدید کشیده
شوند
3 - جراحی ها همه انجام شوند
4 - پوسیدگی های وسیع درمان شوند
5 - زمان کافی برای ترمیم جراحی ها در نظر گرفته
شود
6 - بهداشت خوب رعایت شود
7 - فلوراید تراپی روزانه با ژل و تری انجام
شود
8 - درمان اندو یا خارج کردن دندان ها انجام
شود
9 - درمان عفونت های مزمن در استخوان های فک
10 - ترغیب جهت یک رژیم غیر پوسیدگی زا
11 - برداشت جرم و پروفیلاکسی
12 - کاهش تابش اشعه به بافت های غیر سرطانی به
وسیلۀ محافظ های سربی و روش های دیگر
1 - درمان علامتی موکوزیت
2 - درمان زروستومیعا
3 - پیشگیری از ترسیموس با استفاده روزانه از Tongue-blade برای باز کردن دهان
4 - دهانشویه کلرهگزیدین برای کنترل پلاک و
کاندیدیا
5 - تشخیص و درمان عفونت ثانویه و کاندیدیا
6 - درمان مداوم با فلوراید
7 - در حین درمان دندان کشیده نمی شود ( برای
جلوگیری از استئونکروز )
8 - در صورت نیاز درماناندو میتواند انجام شود
9 - اغلب اعمال دندانپزشکی به جز کشیدن دندان و
جراهی می تواند انجام شود. در صورتی که بدون تروی و آسیب عروقی باشد
1 - هر 3 - 4 ماه برنامه ملاقات با بیمار صورت گیرد.
2 - تاکید بر بهداشت خوب
3 - درمان پوسیدگی در قدم اول
4 - اجتناب از عفونت دهانی
5 - درمان زروستومیا
6 - درمان از بین رفتن مزمن حس چشایی
1 - افزایش خونریزی به جهت سرکوب مغز استخوان ( ترومبوسیتوپنی ) 2 - استعداد ابتلا به عفونت به جهت سرکوب مغز استخوان ( کلوپنی ) 3 - آنمی شدید در اثر سرکوب مغز استخوان 4 - هر سه مورد بالا در اثر عوارض جانبی سرطان.
پیشگیری از مشکلات :
1 - حذف عفونت 2 - درمان پوسیدگی های پیشرفته 3 - صاف کردن لبه های تیز دندانی 4 - برداشتن appliance های ارتودنسی 5 - دندان های شیری لق کشیده شود 6 - operculum لثه برداشته شود
7 -
اجازه به زمان ترمیم کافی تا قبل از شیمی
درمانی داده شود
1 - مشاوره با انکلوژیست قبل از انجام اعمال تهاجمی دندانپزشکی 2 - انجام اقدامات زیر در صورت اعمال تهاجمی دندانپزشکی نیاز می باشد 3 - انجام تست حساسیت آنتی بیوتیک از ترشحات چرکی و عفونی 4 - کنترل خونریزی خود به خود به وسیله گاز ، pack پریودنتال و گاردهای نرم دهانی 5 - استفاده از فلوراید موضعی برای کنترل پوسیدگی 6 - دهانشویه کلر هگزیدین برای کنترل پلاک و کاندیدا. 7 - تسکین علامتی موکوزیت و زروستومیا. 8 - در صورت آنمی شدید اجتناب از بیهوشی عمومی 9 - انجام مراقبت های خانگی بر اساس شرایط دهانی ، در صورت خونریزی بیش از حد و یا تحریک و آزار بافتی ( کم کردن یا متوقف کردن نخ دندان و مسواک استفاده کردن از گاز برای تمیز کردن دندان و لثه ) 10 - استفاده از محلول آب و جوش شیرین برای دهان شویه برای تمیز نگه داشتن بافت های زخمی
11 - فقط انجام اعمال اورژانس دندانپزشکی در طول
شیمی درمانی جایز است.
1 - تحت نظر قرار دادن بیمار تا زمان از بین
رفتن کلیه عوارض جانبی شیمی درمانی
2 - قرار دادن بیمار تحت یک برنامه follow up
دندانپزشکی تدابیر مربوط به عوارض اشعه درمانی و شیمی درمانی
درمان : دهانشویه ملایم ، برای تمیز نگه داشتن سطوح
زخمی تا حد ممکن
2
- دهانشویه های ضد میکروبی مثل کلر هگزیدین
3
- عوامل ضد التهابی مثل عصاره بابونه یا
استروئید های موضعی ( دگزامتازون )
4
- برای کنترل درد از بی حس کننده های موضعی
همچون ژل لیدوکائین 0.5 درصد یا محلول آنتی هیستامین مثل دیفن هیدراین ،
بنزیدآمین و غیره استفاده می شود.
5
- دریافت کافی آب
6
- رژیم غذایی نرم ، پروتئین و مکمل های
ویتامینی در مقادیر درمانی
7
- اجتناب از الکل ، تنباکو ، غذاهای محرک (
میوه ها ، آبمیوه های ترش و غذا های تند و داغ )
|
قبل از درمان با اشعه شروع شود